Yapay Zeka Köpek Yılıyla, Kurumlar İnsan Yılıyla İlerliyor
İçindekiler
11 Kasım'da Türkiye Yapay Zeka İnisiyatifi (TRAI) tarafından düzenlenen 9. Türkiye Yapay Zeka Zirvesi, "Ajanlar Aramızda" temasıyla 420 kurumu ve 2000'den fazla katılımcıyı bir araya getirdi. Ben de oradaydım. Günün aklımda en çok kalan cümlesi, Google Türkiye Müşteri Çözümleri Başkanı Mahir Erkan'ın sunumundaki bir benzetmeydi:
Kurumlar insan yılıyla ilerliyor, yapay zeka ise köpek yılıyla.
Bu yazıda sunumdan pazarlama için çıkardığım notları ve bunların senin gibi küçük ve orta ölçekli bir işletme için ne anlama geldiğine dair kendi okumamı paylaşıyorum.
Pazarlamanın döngüleri küçülüyor
Yüz yılı aşkın süre boyunca pazarlama yavaş ve sıralı bir döngüyle çalıştı: kampanyayı başlat, bekle, değerlendir, iyileştir. Sonra yeniden başla.
Sunumda bu döngünün nasıl küçüldüğü üç dönemde anlatıldı:
- Yayın dönemi: Büyük yıllık kampanyalar, uzun geri bildirim süreleri, yavaş öğrenme.
- İnternet dönemi: Arama, tıklama ve web analitiği iyileştirmeyi hızlandırdı ve ölçülebilir hale getirdi.
- Mobil dönem: Platformlar her an açık oldu, ama işler hala bir bayrak yarışı gibi bir ekipten diğerine devrediliyordu.
Yapay zeka ile birlikte bu döngüler tek bir bağlantılı büyüme sistemine dönüşüyor. Ölçüm, yaratıcı içerik, reklam ve kişiselleştirme artık ayrı ayrı dönen çarklar değil. Hepsi insanların, teknolojinin ve verinin etrafında aynı anda dönüyor. Google bunu "sonuç odaklı pazarlama" dönemi olarak adlandırıyor: hedefi koyuyorsun, sistem sonuca doğru sürekli öğreniyor.
Heyecan çok, dönüşüm az
Sunumun belki de en çarpıcı kısmı bu açığı gösteren rakamlardı. McKinsey'nin Google ile birlikte yürüttüğü 2026 araştırmasına göre:
| %96pazarlama yöneticisi yapay zeka konusunda heyecanlı | ~%60pazarlamacı yapay zekayı haftada birkaç kez kullanıyor | %28ekiplerini ve iş akışlarını temelden yeniden kuruyor |
Yani araçlar elde, ama çoğu şirket yapay zekayı mevcut işin üzerine bir katman olarak ekliyor. İşin kendisi değişmiyor.
Sunumdaki grafik bunu net anlatıyordu. Yapay zeka; tahminleme, içerik üretimi ve sonunda kendi başına iş yürüten ajanlar aşamalarından geçerek hızla yükseliyor. Kurumların pazarlama pratiği ise neredeyse düz bir çizgide ilerliyor. Aradaki fark, kapatılması gereken açık.
Sahneden üç örnek
Sunumda bu açığı kapatan markalardan örnekler paylaşıldı:
- Home Depot: "Magic Apron" adlı yapay zeka asistanı, müşterinin anlattığı tadilat projesini kişisel bir rehbere, ürün listesine ve mağazada hangi reyona gideceğine dönüştürüyor. 2.000'den fazla mağazada kullanılıyor.
- Levi's: Perakende verilerini tek çatı altında toplayarak bol paça kot geri dönüşü gibi trendleri erkenden yakalamış. Sunumda paylaşılan rakama göre bu, tek bir çeyrekte o üründe %15 satış artışı getirmiş.
- FOX One: Dünya Kupası'nda takımı elenen izleyicilere yeni bir takım öneren ve onlara anında kişisel taraftar içeriği üreten bir deneyim kurmuş.
Üçünün ortak noktası şu: yapay zeka bir kampanyayı süslemek için değil, müşterinin yaşadığı deneyimi değiştirmek için kullanılmış.
Google'ın kendi pazarlama ekibinden üç ders
Google'ın kendi pazarlama ekibinin bu dönüşümden çıkardığı dersler, bence sunumun en uygulanabilir kısmıydı:
- Geniş başla, odaklanarak büyüt. Önce bin çiçeğin açmasına izin vermişler, sonra işe yarayanı büyütecek sistemleri kurmuşlar.
- Önemli sinyallerin üzerine kur. Karmaşık çerçeveler yerine hıza, kaliteye ve yatırım getirisine odaklanan üç basit ilke kullanmışlar: kullanıcıyı takip et, büyüyü takip et, parayı takip et.
- İnsan tarafını yeniden kur. Dönüşümün insan tarafını net sahiplik, öğrenme ve pratikle işletilebilir hale getirmişler.
Ekiplerine verdikleri hedef de tek cümlede özetleniyor: sabah brief, öğleden sonra yayın.
Benim okumam: mesele frekans
Ben pazarlamaya hep dalga ve rezonans üzerinden bakıyorum. Bu sunumu dinlerken gördüğüm şey şuydu: küçülen döngüler aslında yükselen frekans demek. Pazarlamanın dalgası her dönemde daha sık atıyor.
Sorun, kurumların kendi frekansının aynı hızda yükselmemesi. Ortam köpek yılıyla değişirken marka insan yılıyla hareket ediyorsa, mesaj doğru kişiye doğru anda ulaşmıyor. İkisi arasındaki uyum kayboluyor.
"Pazarlamada Çekim Yasası" kitabımda anlattığım EKHO çerçevesiyle söylersem:
| Ortamköpek yılıyla değişiyor | Kaynakinsan yılıyla ilerliyor | Etkileşim Mesajıgecikiyor | Hedefmesajı duymuyor |
Yapay zeka açığı, aslında bir rezonans açığı.
Küçük işletmeler için bu ne anlama geliyor?
Home Depot ya da Levi's ölçeğinde olman gerekmiyor. Hatta küçük işletmenin burada bir avantajı var: büyük bir şirketin aylar sürecek dönüşümü, küçük bir ekipte birkaç haftada olabilir.
Sunumun sonunda Google, yöneticilerin ekiplerine sorması gereken üç soruyu paylaştı. Küçük işletme diline çevirdiğimde şöyle oluyorlar:
- Ölçek: Denediğin yapay zeka araçları birbirine bağlı mı, yoksa her biri ayrı bir adada mı?
- Etki: Hangi işin gerçekten satışa ve kâra dokunuyor?
- Hazırlık: Çalışma şeklini bu yeni döneme göre değiştiriyor musun, yoksa eski işi yeni araçlarla mı yapıyorsun?
Bu soruların cevabı bir yazılım satın almaktan önce gelir.
Bugün başla
Sunum şu cümleyle kapandı: "Her şeyi bilen" bakış açısından "her şeyi öğrenen" bakış açısına geç. Yapay zeka çağında avantaj, en çok bilende değil, en hızlı öğrenende olacak.
TEPESEO'da biz de bu dönüşümü kendi işimizde yaşıyoruz. Sitenin hem Google'da hem de yapay zeka aramalarında nasıl göründüğünü merak ediyorsan, birlikte bakalım.
Yeni yazılar e-posta kutunuza gelsin
Daha çok müşteriye ulaşmanız için pratik öneriler ve yeni yazılar, bültenimizle size ulaşsın.
Teşekkürler! Bültene kaydoldunuz.